Omgaan met Piping: Beslisboom reduceert 40% Pipingopgave

Laura Taal, waterschap Rivierenland: “Voeg al in de toetsingsfase het sausje van de beslisboom toe. Dat houdt in dat je alléén bij de echt urgente trajecten een maatregel tegen piping neemt. Bij de dijkvakken waarbij we het nog niet precies weten, reserveer je wel vast ruimte. Tijdelijk stel je het nemen van maatregelen uit, omdat we nog kennis en ervaring aan het opdoen zijn over bijvoorbeeld de sterkte van het voorland, de heterogeniteit of de anistropie. Door die kennisontwikkeling verdampt (een deel van) de opgave misschien wel"

“Het kan niet waar zijn, dat het overal zo slecht is’, begint Laura Taal, beleidsadviseur waterkeringen bij waterschap Rivierenland, als we haar vragen naar de aanleiding om een beslisboom Piping op te stellen. “Het was een soort ‘ongeloof-gevoel’. Ook in de wandelgangen fluisterden de experts al langer dat de rekenregel van Sellmeijer te conservatief is. We konden er niet goed mee in de werkelijkheid kijken.” 

Voorbeeld

De noordelijke kant van de Waal tussen Gorinchem en Waardenburg. “Bijna de hele dijk was afgekeurd op piping, volgens de nieuwe norm”, weet Laura. “Dat  strookte niet met wat de beheerders in de praktijk zien. We hebben de situatie die de nieuwe norm hanteert nog nooit meegemaakt. We weten dus niet precies waarop we ons moeten voorbereiden.” 

Buiten de boekjes

Binnen het waterschap Rivierenland ging een programmateam bezig met dijkversterkingen. Leden van dit team waren onder meer Frans van de Berg en Cor Bisschop. “Een eerste idee uit de koker van Frans was: als de deklaagdikte meer dan 4 meter is, gaan we geen pipingmaatregel toepassen. Het team kwam met steeds meer knoppen waaraan we konden draaien. Die ideeën hebben we allemaal samengevoegd tot een memo. We begonnen de memo te verspreiden en testen. Er ontstond een ware e-mailoorlog over, want we gingen hiermee echt wel buiten de boekjes”, herinnert Laura zich. “Resultaat van die strijd was: organiseer maar een werkplaats. Hier komen theorie en praktijk samen. En zullen we het zien!” 

Werkplaats voor draagvlak

Op de dijk langs de Waal kwamen samen voor de werkplaats: de rekenaar, de bestuurder, de beleidsmedewerker, de interne en externe experts en de beheerder. “De memo die we hadden gemaakt, tilden we met elkaar in drie middagen naar een hoger plan. Veel ervaringskennis van de deelnemers werd gedeeld. Iedereen voelde zich gehoord en werd meegenomen in het proces. Een werkplaats is een ideale methodiek om draagvlak te vinden”, meent Laura. “De rekenaar bijvoorbeeld produceert een getal uit een sommetje. In onze cultuur nemen we dat getal al snel voor waarheid aan. De verantwoordelijkheid drukt enorm op die rekenaar. Logisch dat hij aan de veilige kant gaat zitten. Door met elkaar te schematiseren, wordt het allemaal wat vrijer. Een wat meer gedeelde kijk en verantwoordelijkheid.” 

Gecontroleerd uitstellen

Uiteindelijk ligt er nu een beslisboom Piping. “In de toetsingsfase waarin je de scope bepaalt en toewerkt naar een voorkeursalternatief, kun je nu het sausje van de beslisboom toevoegen. Het houdt in dat je alléén de echt urgente trajecten gaat aanleggen, dat wil zeggen: een maatregel tegen piping neemt. Voordat je de dijk helemaal op de schop neemt, deel je deze in deelvakken. Per vakje zijn verschillende oplossingen mogelijk. Soms is het probleem urgent, de oplossing makkelijk en voordelig te realiseren; dan is een pipingmaatregel nemen de meest logische keuze. Maar er zijn ook nog veel dijkvakken waarbij we het nog niet precies weten. Omdat we nog kennis en ervaring aan het opdoen zijn over bijvoorbeeld de sterkte van het voorland, de heterogeniteit beter in kaart willen brengen, of de anisotropie nog moeten bepalen, en ga zo maar door. Door de verkenningen van de POV Piping heerst een sterk vermoeden dat er meer sterkte in de ondergrond zit dan we verwachten.” 

Kennisontwikkeling

Door kennisontwikkeling verdampt (een deel van) de opgave misschien wel. Reserveer in die onzekere dijkvakken wel alvast ruimte. Dat betekent: heb de strook goed in beeld, zorg er bij vergunningen voor dat er geen huizen of bomen worden geplaatst, ontwerp de maatregel vast, maar neem ‘m niet. Tegelijkertijd monitor je het dijkvak waar je geen maatregel neemt extra en bepaal je de beheersmaatregel. 

Meer nuance in Pipingopgave

Rondom de beslisboom heeft Laura een businesscase opgesteld. In het voorbeeldgeval betekent toepassing van de beslisboom een besparing van tenminste 40%. “Op basis van de beslisboom kunnen we meer nuance aanbrengen in de pipingopgave en kunnen we het besluit nemen om differentiatie aan te brengen.”

Laura: “De pipingproblematiek is met de beslisboom niet opgelost. Het is een tijdelijke oplossing. Dit ter overbrugging van een periode waarbinnen we beter inzicht krijgen in piping. Uiteindelijk willen we allemaal een aanpak die beter aansluit bij de praktijk.”


Bijlage(n)

» Factsheet Beslisboom


Plaats een bericht



CAPTCHA Image
Reload Image